ว่ากันด้วยเรื่องของสัญชาติไก่ชน

ไก่ทั่วไป ไม่ว่าไก่ที่เกิดในคอกเดียวกัน หรืออยู่คละกัน ชาวภาคใต้ แบ่งออกเป็น 2 พันธุ์เท่านั้น 1 พันธุ์ไก่ชน และ 2 พันธุ์ไก่แกง การพิจารณาลักษณะไก่ชน เป็นศาสตร์ที่ต้องศึกษา ประมวลจากประสบการณ์ มีหลายครูหลายตำรา แต่ก็รวมความตรงกันว่า พิจารณาโดยการแยกสี และการดูเกล็ด  เกล็ดไก่ที่จัดว่าดีเป็นมงคลคือ เกล็ดร่อง หมายถึงเกล็ดเรียบร้อย เกล็ดที่ถือว่าดี เกล็ดแตก เกล็ดแฝด เกล็ดเข้าเขี้ยว เกล็ดผีหยิกนอก เกล็ดกากบาท และเกล็ดพัด ส่วนการดูสี ดูสีของขน ดูสีที่ปาก ตา และเล็บ นักเลงชนไก่ จำแนกเป็น 13 ประเภทใหญ่ คือ  เหลือง, เขียว, เข็ม ,ทองอ่อน ,ลูกเทศ ,กด ,ด่าง ,เถร ,พิราบ, เถ้า ,ยิ่ว (เหยี่ยว) ,จำปี ,ชี

และแต่ละประเภทยังแยกย่อยอีก เช่น  เหลือง มีเหลืองใหญ่ เหลืองนุ้ย หรือ มี เขียว มีเขียวคอแดง เขียวแมลงภู่ เขียวมะละกอ เป็นต้น

นอกจากนี้ ยังมีวิธีดูลักษณะ เช่น อกชัน ขั้วชิด หงอนบิด ปากร่อง พัดเจ็ด ถือกันว่าเป็นไก่ชั้นเยี่ยม

ลักษณะทางกายแค่นี้ ถือว่าดีแล้ว ถ้ามีลักษณะทางกิริยา นอนกิน บินขัน ขี้ติดก้น ถือว่ายิ่งดีขึ้นไปใหญ่ คือเวลาจะกินอาหารต้องนอนจิกกิน เวลาจะขันต้องกระพือปีกแล้วบินขัน กลางอากาศ เมื่อถ่ายอุจจาระจะติดเปรอะอยู่ที่ทวารหนัก…

เลือกไก่ชน (ไก่ชน ชนไก่ เล่นไก่ชน บ่อนไก่ชน) เลี้ยงดูฝึกปรืออย่างดีจนแน่ใจ ก็ต้องอุ้มไปหาคู่ชน ในการชนไก่แต่ละคู่ ต้องวางเดิมพัน 2 ฝ่ายเอาเงินเดิมพัน (500 ขึ้นไปจนถึงตามพอใจ) ไปวางไว้กับนายบ่อน พร้อมด้วยค่าน้ำร้อยละ 10 ของเดิมพัน ค่าน้ำฝ่ายแพ้ต้องจ่ายให้นายบ่อน